Het personage versus de maatschappij: Clarice Lispector

We hebben gezien dat een narratief drie lagen heeft: dat van het individu, dat van de groep en dat van de maatschappij. Die gelaagdheid heeft niet alleen gevolgen voor het personage en het conflict, maar ook voor de thematiek. Laten we kijken hoe dat in de praktijk uitpakt aan de hand van Clarice Lispector’s ‘De navolging van de roos’, een verhaal waarin het individuele narratief van Laura wordt onderdrukt door dat van de maatschappij.

Over wiens narratief hebben we het?

We hebben al gezien wat een narratief is: een frame waardoor mensen en personages hun wereld creëren. ‘Narratief’ is dus synoniem voor ‘verhaal’. Maar dat kan een misverstand oproepen dat in de weg gaat zitten bij het schrijven. Dat misverstand zullen we in dit artikel uit de weg ruimen. Om dat te doen, helpt het om ons af te vragen: over wiens narratief hebben we het eigenlijk?

Hoe personages met hun verhaal omgaan: Clarice Lispector, De navolging van de roos

Literatuur gaat over mensen die te dealen hebben met narratieven. Dat is wat we gezien hebben in een absurdistische novelle van Franz Kafka. Maar het gegeven dat mensen met narratief hebben te dealen is niet voorbehouden aan het absurdisme, je komt het ook in andere literatuur tegen. Sla er maar het psychologische korte verhaal van Clarice Lispector op na, De navolging van de roos.